Δημόσιο, απολύσεις, κράτος και παρακράτος – Του alex

Πριν από λίγες ημέρες, ένας αναγνώστης του loutrakiblog.gr, ζήτησε την γνώμη μου για τις απολύσεις στο δημόσιο τομέα και την ανεργία που καλπάζει στον ιδιωτικό. Θα προσπαθήσω, μέσα σε λίγες γραμμές να εξηγήσω γιατί είναι στραβός ο γιαλός και δεν αρμενίζουμε εμείς στραβά…

Ας πούμε ότι απολύονται 200.000 δημόσιοι υπάλληλοι. Αυτομάτως, λύνεται σύμφωνα με αρκετούς το πρόβλημα της Ελλάδας. Συμφωνώ. Θα θέσω όμως κάποια ερωτήματα:

1) Έχουμε εμπιστοσύνη στους πολιτικούς αυτής της χώρας ώστε να μην επαναδημιουργήσουν τη σάπια κατάσταση που βιώνουμε τώρα;
Θυμίζω ότι αυτοί την δημιούργησαν. Και αν κάποιος αναρωτιέται γιατί δεν την δημιουργήσαμε εμείς (ο κύριος Πάγκαλος π.χ.), θα του απαντήσω πολύ απλά ότι το μαχαίρι και το πεπόνι σε κάθε περίπτωση το έχει το κράτος. Όχι ο πολίτης. Φτιάξε νόμους (αν δεν υπάρχουν) αλλά φρόντισε να εφαρμοστούν. Σε κάθε περίπτωση. Ξεχάστε τα “ξέρεις ποιός είμαι εγώ”, ξεχάστε τα “θα διορίσω το παιδί σου, αν με ψηφίσεις”, ξεχάστε τους φωτογραφικούς διαγωνισμούς, ξεχάστε τα επιδόματα τυφλότητας χωρίς να ισχύουν, ξεχάστε το “κάνω τα στραβά μάτια”, ξεχάστε το φακελάκι, ξεχάστε το λάδωμα, ξεχάστε το πόσο κάνει αυτό χωρίς απόδειξη, ξεχάστε το “μην το δηλώσεις αυτό”, ξεχάστε τα όλα. Εφαρμόστε! Αν το κράτος λειτουργούσε όπως πρέπει και οφείλει, πόσες λαμογιές θα είχα κάνει εγώ; Συνεπώς, το κράτος κάνει τα στραβά μάτια, κερδίζει ψήφους και εγώ απλούστατα, βρίσκω και τα κάνω και χαίρομαι για το κατόρθωμά μου. Θυμίζω όμως, ότι το μαχαίρι και το πεπόνι το έχει το κράτος. Αν θέλει, αύριο σταματάει όλο αυτό το παραμύθι…

2) Αν κάνω θυσίες και χάσω δικαιώματα που κάποιοι έχυσαν αίμα για να έχω, θα δικαιωθώ;
Η απάντηση είναι απλή: Ίσως, κάποτε, να δικαιωθώ. Τα δικαιώματά μου, όμως, πιθανότατα θα τα έχω χάσει και θα δίνω τη μάχη μου για αυτά που μέχρι χτες θεωρούσα δεδομένα και αυτονόητα.

3) Για όλα φταίει ο δημόσιος υπάλληλος τελικά;
Όσοι επιτίθενται λάβροι εναντίον του δημόσιου τομέα και των προνομιούχων υπαλλήλων του, κάνουν ένα βασικό λάθος. Δεν λαμβάνουν υπόψη, ότι για το χάλι του δημοσίου δεν φταίνε οι υπάλληλοι. Αυτοί αυτό το καθεστώς  βρήκαν, αυτό συνεχίζουν. Και όσοι εξ αυτών αποπειραθούν να το αλλάξουν, προσπαθώντας να εργαστούν φιλότιμα και καθαρά, αντιμετωπίζουν τη χλεύη εκ μέρους των υπολοίπων, αλλά και την υπηρεσιακή στασιμότητα. Ναι, υπάρχει διαφθορά στον δημόσιο τομέα. Δεν είναι κλέφτες, όμως, όλοι. Όπως δεν φοροδιαφεύγουν όλοι. Και αυτό είναι σημαντικό: Να μάθουμε να διαχωρίζουμε το λαμόγιο από τον ευσυνείδητο. Είτε στον ιδιωτικό είτε στον δημόσιο τομέα. Και να μάθουμε από μόνοι μας να αποβάλλουμε τον πρώτο. Θέλει όμως παιδεία. Την έχουμε;

4) Οι απολύσεις στο δημόσιο με τι κριτήρια θα γίνουν;
Εδώ είναι και το μεγαλύτερο θέμα. Πιστεύει κανείς ότι τα κομματόσκυλα που χώθηκαν με …συνεντεύξεις υπάρχει περίπτωση να φύγουν ποτέ; Υπάρχει περίπτωση να φύγει αυτός που έχει παρακαλέσει κόσμο και κοσμάκη για να μπει στο δημόσιο ή μπήκε με κομματικά κριτήρια και όλη τη μέρα είναι στο facebook και ανανεώνει το προφίλ του; Μάλλον όχι. Γιατί τον επιβραβεύω όμως; Γιατί δεν τον διώχνω; Εκτός αν πιστεύω ότι δεν είναι αυτός το πρόβλημα. Πάντως, κατά τη γνώμη μου, αυτός είναι η αιτία του κακού. Και δεν πρόκειται να εργαστεί ποτέ και “πιάνει” τη θέση ενός άλλου που θέλει να εργαστεί και δημιουργεί την κόντρα μεταξύ των δημοσίων υπαλλήλων και των υπολοίπων. Γιατί αν είχαμε ένα δημόσιο τομέα που “πετούσε”, κανείς δεν θα διανοούνταν να πει το παραμικρό για αυτούς. Όταν στέκεσαι όμως 2 ώρες στην ουρά για μια δουλειά που θα σου έπαιρνε κανονικά 10 λεπτά, τότε βρίζεις, βλαστημάς και κατηγορείς.

Όλα αυτά τα γλιτώνεις, πολύ απλά, αν διώξεις αύριο αυτούς που δεν σου κάνουν τη δουλειά σου, όπως θα γινόταν σε μια οποιαδήποτε επιχείρηση. Αν διώξεις όλους αυτούς που μπήκαν χωρίς να το αξίζουν. Αν διώξεις όλους αυτούς που αντί να δουλεύουν, κοροϊδεύουν. Αν καταργήσεις θέσεις που απλά δημιουργήθηκαν για να βολέψουν τον ψηφοφόρο και όχι να εξυπηρετήσουν τον πολίτη. Αν βελτιώσεις τις υπηρεσίες σου και εξαφανίσεις για πάντα την χαρτούρα και την γραφειοκρατεία. Αν επανεξετάσεις το προσωπικό σου και δεις ότι ο alex προσελήφθη πριν χρόνια για σκουπιδιάρης και σήμερα είναι στο γραφείο σε κάποια διευθυντική θέση. Αν εξαντλήσεις, με λίγα λόγια όλα τα περιθώρια. Γιατί όμως στο δημόσιο τομέα δεν γίνεται κάτι τέτοιο; Γιατί να μην υπάρχει αξιοκρατία; Δεν είναι αδικία;

Πριν από λίγες ημέρες, γνώρισα ένα γιό βουλευτή εν ενεργεία. Μου είπε το εξής:
“Ξέρεις πόσα e-mail είχε λάβει ο πατέρας μου πριν καν εκλεγεί, από πολίτες για να τους τακτοποιήσει σε κάποια υπηρεσία στον δημόσιο ή στον ιδιωτικό τομέα;”.

Όπως λένε κάποιοι, ο διορισμός είναι αποτέλεσμα συνδιαλλαγής και στην συνδιαλλαγή χρειάζονται τουλάχιστον δύο. Δεν ξεκινάμε όμως από την ίδια αφετηρία, ούτε έχουμε την ίδια εξουσία στα χέρια μας. Ο βουλευτής (έστω και υποψήφιος), δεν έχει την ίδια δύναμη με τον πολίτη. Αυτοί δημιούργησαν τους υπεράριθμους. Αυτοί παρέκαμπταν το ΑΣΕΠ και φόρτωναν το δημόσιο. Αυτοί δημιούργησαν τις στρατιές των συμβασιούχων τους οποίους μονιμοποιούσαν με το σταγονόμετρο αφού πρώτα τους «άρμεγαν» στις κάλπες. Ελάχιστοι που διαχειρίστηκαν εξουσία όλα αυτά τα χρόνια δεν έκαναν διορισμούς. Συνεπώς, σε ένα κράτος οργανωμένο και όχι κράτος σαν αυτό που έχουμε τώρα, ο πολίτης δεν θα ζητούσε ποτέ γιατί θα γνώριζε ότι δεν υπάρχει πιθανότητα να γίνει κάτι τέτοιο. Όσο το κράτος υπολειτουργεί, θα μου θυμίζει το σλόγκαν γνωστής διαφήμισης: “Κι αν σου κάτσει;”. Και εγώ δεν θέλω να τύχει, αλλά να πετύχει.

Συμπερασματικά: Δέχομαι να αναλάβω τις ευθύνες μου σαν πολίτης. Το κράτος, όμως, λειτουργεί όπως πρέπει; Είναι δίκαιο ως οφείλει; Όταν το κράτος αφήνει ανοιχτή την πόρτα του, έχεις πάντα την πιθανότητα και τη δυνατότητα να μπεις. Το θέμα είναι όμως, ότι το κράτος πρέπει να βρεί τρόπο να κλειδώσει την πόρτα, ο πολίτης να έχει την απαραίτητη παιδεία ώστε να μην την παραβιάσει και ταυτόχρονα να αισθάνεται την ασφάλεια και την εμπιστοσύνη ότι αυτή η πόρτα δεν πρόκειται να ανοίξει ξανά ποτέ και για κανέναν. Μόνο έτσι θα αλλάξουν τα πράγματα. Και μόνο έτσι σε λίγα χρόνια θα φτάσουμε η πόρτα να είναι ανοιχτή και να μην μπαίνει κανένας. Όχι γιατί θα φοβάται τις κυρώσεις, αλλά επειδή θα περιμένει υπομονετικά στη σειρά του μέχρι κάποιος να τον καλέσει από μέσα.