Στο «μικροσκόπιο» η φέρουσα ικανότητα της Αργολικής πρωτεύουσας. Το νέο Χωροταξικό Τουρισμού ανοίγει τον δρόμο για αυστηρούς περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Του Κοσμά Κορολόγου
Μια νέα εποχή ξημερώνει για τον τουριστικό κλάδο και την αγορά ακινήτων της Πελοποννήσου, με το Ναύπλιο να βρίσκεται στην «πρώτη γραμμή» των αλλαγών. Το τοπίο της βραχυχρόνιας μίσθωσης, που τα τελευταία χρόνια άλλαξε άρδην τη φυσιογνωμία των δημοφιλών προορισμών, μπαίνει πλέον σε ένα αυστηρότερο πλαίσιο ρύθμισης, αλλάζοντας τα δεδομένα για ιδιοκτήτες, επενδυτές και, φυσικά, για τους ίδιους τους κατοίκους.
Σύμφωνα με το σχέδιο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, το οποίο βρίσκεται σε άτυπη δημόσια διαβούλευση, επέρχεται μια ιστορική τομή: για πρώτη φορά, τα καταλύματα τύπου Airbnb θα συνυπολογίζονται επίσημα στη συνολική τουριστική δυναμικότητα μιας περιοχής. Αυτό σημαίνει ότι οι κλίνες βραχυχρόνιας μίσθωσης εξισώνονται χωροταξικά με τις παραδοσιακές ξενοδοχειακές μονάδες κατά τον υπολογισμό της λεγόμενης «φέρουσας ικανότητας».
Τι σημαίνει πρακτικά η αλλαγή της «φέρουσας ικανότητας»;
Μέχρι σήμερα, η τουριστική πίεση που δεχόταν ένας δήμος αξιολογούνταν σχεδόν αποκλειστικά από τον αριθμό των δωματίων στα ξενοδοχεία. Οι χιλιάδες καταχωρήσεις σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης λειτουργούσαν σε ένα «τυφλό σημείο» του κρατικού σχεδιασμού. Με τη νέα κατηγοριοποίηση, η οποία σαρώνει 1.035 δημοτικές ενότητες της χώρας, η κεντρική διοίκηση θα συγκρίνει τον συνολικό αριθμό τουριστικών κλινών (ξενοδοχεία συν Airbnb) με τον μόνιμο πληθυσμό.
Αυτή η αναλογία είναι το «κλειδί» που θα κρίνει εάν μια περιοχή έχει κορεστεί τουριστικά ή εάν αντέχει περαιτέρω ανάπτυξη. Και κάπου εδώ, ο συναγερμός ηχεί έντονα για την Αργολική πρωτεύουσα.
Το Ναύπλιο στο επίκεντρο των πιέσεων
Για τους κατοίκους του Ναυπλίου, η παραπάνω εξέλιξη δεν είναι απλώς μια γραφειοκρατική λεπτομέρεια, αλλά μια παρέμβαση που αγγίζει τον πυρήνα της καθημερινότητάς τους. Η Παλιά Πόλη του Ναυπλίου και όχι μόνο, έχουν βιώσει τα τελευταία χρόνια μια εκρηκτική αύξηση των καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Εφόσον οι κλίνες Airbnb προσμετρηθούν επίσημα, δημοφιλείς ζώνες του Δήμου Ναυπλιέων ενδέχεται να καταταγούν άμεσα στις περιοχές με «υψηλή τουριστική επιβάρυνση». Αυτό ανοίγει διάπλατα τον δρόμο για τη λήψη δραστικών μέτρων, προκειμένου να αποτραπεί η αλλοίωση του οικιστικού χαρακτήρα και να αντιμετωπιστεί το τεράστιο στεγαστικό πρόβλημα. Είναι κοινό μυστικό, άλλωστε, ότι η εύρεση στέγης για αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, φοιτητές του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, γιατρούς του νοσοκομείου ή νέα ζευγάρια στο Ναύπλιο αποτελεί σήμερα έναν δυσεπίλυτητο «γρίφο».
«Φρένο» σε νέες άδειες και αυστηροί περιορισμοί
Η ενσωμάτωση των δεδομένων των Airbnb στον χωροταξικό σχεδιασμό προσφέρει στα συναρμόδια υπουργεία και στην Τοπική Αυτοδιοίκηση (Περιφέρεια Πελοποννήσου και ΟΤΑ) τα νομικά εργαλεία για να επιβάλουν γεωγραφικά διαφοροποιημένους όρους. Βάσει του προτεινόμενου σχεδίου, στις κορεσμένες ζώνες θα μπορεί να επιβληθεί:
Ανώτατο όριο στον αριθμό των διαθέσιμων κλινών ανά γειτονιά.
Απαγόρευση έκδοσης νέων αδειών βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Ακόμη και πλήρης απαγόρευση λειτουργίας τέτοιων καταλυμάτων σε εξαιρετικά επιβαρυμένες περιοχές.
Παράλληλα, υπάρχει ρητή πρόβλεψη, η οποία αρχικά εστιάζει στον νησιωτικό χώρο αλλά δημιουργεί νομικό προηγούμενο, για αναστολή της μετατροπής νεόδμητων κατοικιών σε καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης. Αυτό θα επιτυγχάνεται πρακτικά μέσω του «μπλόκου» στην έκδοση νέων Αριθμών Μητρώου Ακινήτου (ΑΜΑ) από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).
Το μήνυμα για την επόμενη μέρα
Παρά τη δημοσιοποίηση των προθέσεων της κυβέρνησης, τα μέτρα αυτά δεν έχουν άμεση εφαρμογή. Θα απαιτηθεί η ψήφιση του πλαισίου και μια σειρά από εξειδικευμένες νομοθετικές ρυθμίσεις για να τεθούν σε ισχύ οι «κόφτες».
Ωστόσο, το μήνυμα προς την αγορά της Πελοποννήσου είναι σαφές: η εποχή της ανεξέλεγκτης μετατροπής αστικών ακινήτων σε τουριστικά καταλύματα οδεύει προς το τέλος της. Το στοίχημα πλέον για την τοπική κοινωνία της Αργολίδας, τους φορείς του τουρισμού και τις αυτοδιοικητικές αρχές είναι η εξεύρεση εκείνης της χρυσής τομής που θα διασφαλίζει το τουριστικό εισόδημα, χωρίς να εκδιώκει τους μόνιμους κατοίκους από τις ίδιες τους τις γειτονιές.
anagnostis.org